• Kürşat Kültür

Dünya Üniversite Sıralamaları | Tarihçe | Uzman Girişimler

UNESCO (UIS) 2012 yayınında 2009 yükseköğretim öğrenci sayısını 1970'in 5 katı olan 169 milyon olarak açıklamıştır.


Yükseköğretime artan talepler üniversite sıralamalarına olan ilgiyi arttırmış ve Al - Juboori ve Na ve Ko (2011) 50 civarı üniversite sıralama kuruluşu bulunduğunu dile getirmişlerdir. Bu sıralama kuruluşlarının göstergelerini 8 kategoride toplamışlardır.


Bunlar;


  • Öğrenci Karakteristikleri

  • Finansal Girdileri

  • Öğretim Üyesi Girdileri

  • Öğrenci Deneyimleri

  • Öğrenim Çıktıları

  • Finansal Çıktılar

  • Araştırma İtibarı ve

  • Araştırma Metrikleri olarak sıralanmıştır



1870 ve 1983


ABD'Lİ USNWR (US NEWS&WORLD REPORT)


"ABD Kolej ve Üniversitelerine Yönelik İlk Profesyonel Sıralama-1870"

Üniversitelerin sıralaması, ABD Eğitim Bürosu'nun bir komisyonunun istatistiksel veriler ve kurumları sınıflandırmak için yıllık bir rapor yayınlamasıyla ABD'de 1870'te başladı. Daha sonra, 20. yüzyılda, ABD kurumları James Catelli, Raymond Hughes, Chesley Manly, Hayward Keniston, Allan Cartter ve diğerleri tarafından üstlenilen farklı çalışmalarla sıralandı. Ardından, farklı eğitim kurumlarından anketler, hükümet ve üçüncü taraf verileriyle toplanan verilere dayanan ilk "Amerika'nın En İyi Kolejleri" sıralamasını yayınladığı 1983'te çığır açan US News & World Report ortaya çıkmıştır. Bunlar 1985'ten beri yıllık olarak yayınlandı (livemint.com, 2020).


Üniversite sınıflandırmasının kökeni, Kuzey Amerika toplumunda ortaya çıkmıştır. Üniversite kurumlarının 19. yüzyılın sonundan bu yana Üniversite Birlikleri tarafından akreditasyonları, üniversite sisteminin üyelerini değerlendirmek ve tanımak için uygulanan kalite standartlarına ilişkin kamu bilgisine erişimi ortak bir uygulama haline getirdi.


Amerika Birleşik Devletleri'nde akademik sıralamalar ilk olarak 1870'lerde ortaya çıktı. 1870 ila1890 arasında ABD Eğitim Bürosu, kurumları sınıflandıran istatistiksel veriler içeren yıllık bir rapor yayınlamıştır.


1910'da Amerikan Üniversiteler Birliği, Büro'dan sınıflandırmaları yeniden düzenlemesini istemiş ve 1911'de ABD Eğitim Bürosu, 344 kurumun sınıflandırmasını yayınlamıştır.


1910 ile 1933 yılları arasında, Pennsylvania Üniversitesi'nde profesör olan psikolog James Mc Keen Cattell, kurumları, üye veya öğrenci olarak onlarla ilişkili seçkin bilim insanlarının sayısına ve yüzdesine göre her yıl sıralayan "American Men of Science" adlı eserini yayınlamıştır.


1925'te, Miami Üniversitesi'nin başkanı ve daha sonra Amerikan Eğitim Konseyi'nin direktörü Raymond Hughes, "Amerika Enstitüleri Üzerine Bir İnceleme" yayınlayarak, 36 kurumdan 26 disiplini itibara göre sıralamıştır.


1957'de Chicago Tribune'den Chesley Manly, altı farklı sıralama yayınlamıştır:


  • en iyi kolejler,

  • en iyi karma eğitim kolejleri,

  • en iyi erkek kolejleri,

  • en iyi kadın kolejleri,

  • en iyi hukuk okulları ve en iyi mühendislik okulları.


1959'da Pennsylvania Üniversitesi'nden Hayward Keniston, çok çeşitli disiplinlerdeki 15 üniversitenin itibarına dayanan bir sıralama yayınlamıştır.


1966'da, Amerikan Eğitim Konseyi'nden Allan Carter, 106 kurumu sıralayan "Lisansüstü Eğitimde Kalite Değerlendirmesi"ni yayınlamıştır.


Peter M. Blau ve Rebecca Z. Margulies, meslek okullarını dekanlarının görüşlerine göre 1973 ve 1975 arasında sıralamışlardır.


US News & World Report (Amerika'nın En İyi Kolejleri), kolejlerden ve lisansüstü okullardan gelen US News and World Report dergileri 1983'teki ilk ortaya çıkışlarından bu yana Amerikan halkından büyük ilgi görmüştür.

DÜNYA'DA İLK YEREL (ABD) ÜNİVERSİTE SIRALAMASI


US News & World Report adlı dergi, 1983’te ABD üniversitelerini akademisyenlere ve iş adamlarına gönderdiği anket sonuçlarına göre sıralamıştır. US News & World Report, günümüzde de ABD üniversitelerini her yıl sıralamaya devam ediyor.


U.S. News & World Report, Amerika Birleşik Devletleri'nin başkenti Washington'da basılan bir haber dergisidir. Haftalık basılır ve genellikle, politika, eğitim, güncel olaylar ile ekonomik olaylar hakkında haberler içerir. ABD'deki üniversiteler ile ilgili yaptığı listelerle ünlüdür. Aynı şekilde US NEWS World Report dergisi de anketlerle veri toplamıştır.

Geleneksel hale getirdiği sıralamaları şu anda dünya üniversitelerini ve ABD üniversitelerini içermekte ve her yıl düzenli olarak yayınlanmaktadır.


Dünya genelinde ilk sıralama 2003 yılında Çin merkezli Jiao Tong Üniversitesi bünyesinde kurulan ARWU (Academic Rankings Of World Universities) tarafından yapılmıştır. Halen her yıl özellikle dünyanın önde gelen ilk 500 üniversitesini yayınlar. Yine alan ve konu bazlı üniversite sıralamalarına da yer vermektedir (URAP, 2019).

"Dünya Üniversitelerine Yönelik İlk Uzmanlaşmış Sıralama-2003"

2003 ÇİN JiaoTong ÜNİVERSİTESİ(ARWU)


İLK DÜNYA ÜNİVERSİTE SIRALAMASI ARWU (Academic Rankings Of World Universities) yapılmıştır. Bu sıralamanın ardından 10’dan fazla dünya sıralaması ortaya çıkmıştır.


Dünya çapında üniversite sıralamaları ilk kez, 2003 yılında Çin Şangay merkezli Jiao Tong Üniversitesi Sıralaması olan ‘Dünya Üniversitelerinin Akademik Sıralaması’ (ARWU) adı altında ilk sonuçlarının yayınlanmasıyla modern anlamda başlamıştır. Şangay Sıralamaları olarak ta bilinir.


2004 yılında, ARWU’ya yanıt olarak Avrupa'da, İngiltere merkezli Times Yüksek Öğretim (Times Higher Education, THE) olarak üniversite derecelendirme kuruluşlarına katkıda bulundu. Günümüze kadar birçok kaynakta üniversite derecelendirme kurum ve kuruluşları açılmaya devam etmiştir.


QS ve THEs 2004-2009 yılları arasında ortak hareket etmişler. THEs’in 2008’de THE olarak isim değiştirmiş, 2009'da QS'den ayrılmış ve 2010’da Thompson Reuters Ortaklığında yeni göstergeler belirleyerek QS’ den ayrı olarak ilk sıralama sonuçlarını yayınlamıştır.



2004-2009 İNGİLİZ QS VE THES ORTAKLIĞI


2004 ve 2009 yılları arasında QS, THE ile ortak olarak sıralama yaptı .


2009 THE (Times Higher Education)


2004 ve 2009 yılları arasında QS, THE ile ortak olarak sıralama yaptı .

2009 yılında THE, Thomson Reuters ile ortaklaşa olarak kendi sıralamalarını, Times Yüksek Öğretim Dünya Üniversite Sıralaması adı altında yayınlayacaklarını açıkladı.


İlk yayınlarını Eylül 2010'da gerçekleştirdiler. Daha önce The Times Yüksek Öğretim Eki (THES) olan Times Higher Education (THE), Londra'da bulunan ve özellikle yüksek öğrenimle ilgili haberleri ve sorunları bildiren haftalık bir dergidir. Kendi alanında Birleşik Krallık'ın önde gelen yayınıdır.


2010 QS (Quacquarelli Symonds)


2004 ve 2009 yılları arasında QS, THE ile ortak olarak sıralama yaptı .


QS tarafından THE'dan bağımsız olarak üretilen ve QS'nin tutarlı ve orijinal metodolojisini kullanan ilk sıralamalar 8 Eylül 2010'da, ikincisi 6 Eylül 2011'de ortaya çıktı. QS World University Rankings üniversite sıralaması konusunda Quacquarelli Symonds (QS)'ın yıllık yayınıdır.


Özellikle; ARWU, QS ve THE da anketlerle bilgi toplamaktadırlar.

Son zamanlarda üniversite sıralamasına olan ilgi artmaktadır. Birkaç yıldır yayınlanmakta olan sıralamalar için belirlenen kalıpların yanı sıra bu kalıpları oluşturan kriter ve göstergeleri de inceliyoruz. Bulgular, her biri farklı bir metodoloji uygulamasına rağmen, sıralamalar arasında makul benzerlikler olduğunu göstermektedir. En büyük farklar, QS-Times Higher Education tarafından sağlanan sıralamalar ile CSIC Cybermetrics Laboratuarı’nın Sıralama Ağı arasındadır. En yüksek benzerlikler, Avrupa üniversitelerinden Tayvanlılar ve Leiden sıralamaları arasında gözlenmiştir. Genel olarak, karşılaştırma yapıldığında ise benzerlikler büyük oranda Avrupa Üniversiteleri ile sınırlıdır. Bu zamandan beri birçok başka küresel sıralama kuruldu (Rauhvargers, 2011).



Ayrıca sayılan bu küresel sıralama kurumlarının yanında birçok ulusal sıralama da yapılmaktadır.


Sadece birkaçını belirtmek gerekirse:

  • Kanada’daki Maclean’ın sıralaması,

  • Polonya’nın Perspektywy Üniversitesi Sıralaması,

  • Almanya’nın CHE Üniversite Sıralaması,

  • Japonya’daki Asahi Shimbun sıralaması

  • İngiltere’deki Guardian gazetesi sıralaması

  • Türkiye'deki Ortadoğu Teknik Üniversitesi URAP bunlara örnek verilebilir.


Bazı yayınlarda dünya çapında en az 58 ulusal yükseköğretim sıralamasının bulunduğunu tahmin edilmektedir (IREG 2015).

4 görüntüleme0 yorum

Son Paylaşımlar

Hepsini Gör